O προστάτης και η λειτουργία του

Ο προστάτης είναι ένας εξωκρινής αδένας σε σχήμα καρυδιού, ο οποίος αποτελεί τμήμα του αναπαραγωγικού συστήματος του ανδρός. Βρίσκεται ακριβώς κάτω από την ουροδόχο κύστη, πάνω από τους μυς της λεκάνης και περικλείει ένα τμήμα της ουρήθρας. Ο προστάτης παράγει αλκαλικά υγρά τα οποία συνοδεύουν το σπέρμα του ανδρός μέχρι την εκσπερμάτωση και το προστατεύουν στην συνέχεια από την οξύτητα του περιβάλλοντος του γυναικείου κόλπου, στο ταξίδι για να συναντήσει το ωάριο. Ο προστάτης περιέχει λείους μύες, οι οποίοι βοηθούν στην αποβολή του σπέρματος, ενώ ταυτόχρονα γίνεται η σύσπαση των μυών της λεκάνης, συμμετέχοντας έτσι στην λειτουργία του προστάτη. Άλλη μια σπουδαία λειτουργία του προστάτη, είναι ότι αυτός συμμετέχει στον μεταβολισμό των ορμονών. Στον προστάτη η ανδρική ορμόνη τεστοστερόνη η οποία ρυθμίζει την λειτουργία του, μετατρέπεται στην διυδροτεστοστερόνη (dihydrotestosterone  ή DHT), η οποία είναι μια ανδρογόνος ορμόνη που παίζει σημαντικό ρόλο κατά την εφηβεία και βοηθάει τους άνδρες να αναπτύξουν τα ανδρικά τους χαρακτηριστικά. Οι λείοι μύες του προστάτη ελέγχονται από το αυτόνομο νευρικό σύστημα (autonomic nervous system  ή ANS), από την σωστή λειτουργία του οποίου εξαρτάται και επηρεάζεται η λειτουργία του προστάτη.

Tip: Η λειτουργία του προστάτη έχει άμεση σχέση με την ύπαρξη ορμονικής ισορροπίας στον οργανισμό, εξαρτάται από τα επίπεδα της ορμόνης τεστοστερόνης, από την σωστή λειτουργία των μυών της λεκάνης με τους οποίους είναι σε επαφή και από την εν ισορροπία λειτουργία του αυτόνομου νευρικού συστήματος.

O προστάτης και οι παθήσεις του

Τρείς είναι οι κυριότερες παθήσεις του προστάτη : i) η προστατίτιδα (prostatitis), ii) η καλοήθης υπερπλασία του προστάτη (Benign Prostate Hyperplasia ή BPH) και iii) ο καρκίνος του προστάτη. Η προστατίτιδα είναι μια πάθηση η οποία οφείλεται σε κάποια φλεγμονή ή λοίμωξη του προστάτη, η οποία προκαλεί πρήξιμο και πόνο. Επιφέρει προβλήματα στην ούρηση, δυσλειτουργία στο sex, ενώ κάνει την εμφάνισή της συχνά σε νεαρής και μέσης ηλικίας άνδρες και επηρεάζει το 30-50% αυτών. Η καλοήθης υπερπλασία του προστάτη, είναι η πλέον κοινή πάθηση του προστάτη. Εμφανίζεται στους άνδρες με την πάροδο της ηλικίας και ανάμεσα στις αιτίες είναι η εμφάνιση φλεγμονής στον προστάτη, οι ορμονικές μεταβολές και η πτώση της τεστοστερόνης οι οποίες πάνε πακέτο με την πάροδο του χρόνου, η υπεροχή των οιστρογόνων, η έλλειψη βασικών ιχνοστοιχείων για την λειτουργία του προστάτη, όπως είναι ο ψευδάργυρος. Τα πρώτα συμπτώματα της υπερπλασίας του προστάτη είναι η αύξηση της συχνότητας ούρησης, η αδύνατη ροή των ούρων, η δυσκολία στο άδειασμα της ουροδόχου κύστης, το στάξιμο μετά την ούρηση, η συχνή βραδινή ούρηση. Δεν πρέπει να τα αγνοήσουμε, αλλά να πάρουμε άμεσα τα κατάλληλα μέτρα, διότι τα ανωτέρω συμπτώματα δεν θα είναι προσωρινά. Η μεγέθυνση του προστάτη πιέζει το τμήμα της ουρήθρας το οποίο περιβάλλει, καθιστώντας δύσκολη την ούρηση ενώ ταυτόχρονα η ουροδόχος κύστη πιέζει για το άδειασμα των ούρων από αυτή. Έτσι ο μυς της ουροδόχου κύστης γίνεται με τον χρόνο πιο δυνατός και πιο ευαίσθητος και αρχίζει να πιέζει για την έξοδο των ούρων, ακόμα και αν περιέχει μικρή ποσότητα αυτών, προκαλώντας την ανάγκη για συχνή ούρηση. Τέλος ο καρκίνος του προστάτη είναι ο πλέον κοινός καρκίνος στους άνδρες και αποτελεί την έκτη κατά σειρά αιτία θανάτου από καρκίνο στους άνδρες παγκοσμίως.

Η εξέταση του Ειδικού Αντιγόνου του Προστάτη (PSA) και η υπερεκτιμημένη αξία του

΄΄ Δεν φανταζόμουν ποτέ ότι η ανακάλυψή μου τέσσερις δεκαετίες πριν, θα μπορούσε να οδηγήσει σε τέτοιου είδους κερδοσκοπικού χαρακτήρα καταστροφή της δημόσιας υγείας ΄΄ – Dr. Richard J Ablin, ο ιατρός o οποίος ανακάλυψε την εξέταση PSA ⁽¹⁾ 

Ο Dr. Ablin δηλώνει χαρακτηριστικά ότι : ΄΄ το τεστ PSA, δεν αποτελεί τεστ για τον καρκίνο του προστάτη. Είναι μόνον ένα τεστ για το ειδικό αντιγόνο του προστάτη, σε εξαιρετικά μικρό ποσοστό στο αίμα. Δεν είναι το ίδιο όπως ένα ειδικό αντιγόνο του καρκίνου του προστάτη. Επιπλέον το επίπεδο μέτρησης 4.0 του PSA σαν μια προειδοποίηση στο εάν, ίσως υπάρχει καρκίνος, είναι αυθαίρετο ΄΄ ⁽²⁾

΄΄ Χρησιμοποιώντας το τεστ PSA, είναι στο περίπου τόσο ακριβές, όσο στρίβοντας ένα νόμισμα ΄΄ – Dr. Richard J Ablin, ο ιατρός ο οποίος ανακάλυψε το τεστ PSA ⁽²⁾

O Dr. Thomas Stamey  MD, καθηγητής ουρολογίας, δημοσίευσε την αυθεντική έρευνά του σχετικά με το τεστ PSA, στην εφημερίδα New England Journal of Medicine, το 1987 καταλήγοντας : ΄΄ η έρευνά μας εγείρει πολύ σοβαρές ερωτήσεις σχετικά με τα εάν οι άνδρες θα πρέπει πλέον να χρησιμοποιούν το τεστ PSA για τον έλεγχο του καρκίνου του προστάτη ΄΄ ⁽³⁾ . Ο Dr. Stamey πιστεύει ότι το τεστ PSA, δεν αποτελεί πια ένα χρήσιμο δείκτη πρόβλεψης της σοβαρότητας του καρκίνου του προστάτη και ότι τα υψηλά επίπεδα του PSA, στην πραγματικότητα κατοπτρίζουν την πάθηση της καλοήθους υπερπλασίας του προστάτη, μιας επώδυνης αύξησης του μεγέθους του ⁽³⁾. Τον Ιανουάριο του 2002 ο Dr. Stamey δημοσιεύει άρθρο στην εφημερίδα Journal of Urology καταλήγοντας : ΄΄ το τεστ PSA είναι κλινικά άχρηστο (clinically useless) στο να προσδιορίσει τα στάδια του καρκίνου του προστάτη ή να προβλέψει χειρουργικές θεραπείες ΄΄ ⁽⁴⁾. Σε μια άλλη συνέντευξή του δηλώνει χαρακτηριστικά ότι : ΄΄ έχω αφαιρέσει κάνα δυο εκατοντάδες προστάτες, το οποίο μακάρι να μην είχε γίνει ποτέ΄΄ ⁽⁴⁾.

Το 2008 η U.S. Preventive Services Task Force (USPSTF), μετά από συστηματικές έρευνες σχετικά με τον έλεγχο PSA για τον καρκίνο του προστάτη, ανακοινώνει : ΄΄ μετά από δέκα χρόνια ελέγχων του τεστ PSA για την ανίχνευση περισσότερων περιπτώσεων καρκίνου του προστάτη, τα αποτελέσματα έδειξαν μικρή ή καθόλου μείωση στην θνησιμότητα από καρκίνο του προστάτη ΄΄ ⁽⁵⁾. Στην επίσημη σελίδα της η U.S. Preventive Services Task Force, με τίτλο : ΄΄ Τελική Δήλωση Σύστασης – Καρκίνος του προστάτη : έλεγχος ΄΄, ανακοινώνει την εξής περίληψη : ΄΄ Η U.S. Preventive Services Task Force (USPSTF), συστήνει κατά της εξέτασης PSA ( Prostate–Specific–Antigen) για καρκίνο του προστάτη ΄΄ ⁽⁶⁾. Η Δήλωση Σύστασης είναι βαθμολογημένη με D, το οποίο σημαίνει ότι υπάρχει μέτρια ή μεγάλη βεβαιότητα, ότι η υπηρεσία (συγκεκριμένα το τεστ PSA) δεν έχει καθαρό όφελος ή οι συνέπειες (ζημιές) υπερτερούν από τα οφέλη, αποθαρρύνοντας την χρήση αυτής της υπηρεσίας ΄΄ ⁽⁷⁾.

Δεν είναι λίγες οι φορές εξάλλου που το τεστ PSA κρίθηκε αναξιόπιστο. Σε έρευνα η οποία δημοσιεύθηκε στις 28 Μαΐου στην εφημερίδα Journal of the American Medical Association (JAMA), ερευνητές από το Memorial Sloan–Kettering Cancer Center μελέτησαν 1.000 άνδρες οι οποίοι είχαν κάνει πέντε διαδοχικά τεστ PSA, σε μια περίοδο τεσσάρων ετών. Το ένα τρίτο αυτών των ανδρών είχαν ανεβασμένα επίπεδα PSA, γεγονός για το οποίο τους συστάθηκε περαιτέρω βιοψία του προστάτη. Σε τεστ το οποίο υποβλήθηκε ξανά αυτό το ποσοστό των ανδρών ένα χρόνο αργότερα, οι μισοί από αυτούς έδειξαν κανονικά επίπεδα του PSΑ, το οποίο δείχνει ότι θα μπορούσαν να αποφύγουν την επώδυνη εξέταση της βιοψίας ⁽⁸⁾ . Στις 21 Οκτωβρίου του 2009, η εφημερίδα Journal of the American Medical Association (JAMA), με τίτλο                        ΄΄ Επανεξετάζοντας τον τρόπο ελέγχου για καρκίνο του μαστού και καρκίνο του προστάτη΄΄, συνοψίζει : ΄΄ έπειτα  από 20 χρόνια ελέγχου για καρκίνο του μαστού και του προστάτη, αρκετές παρατηρήσεις μπορούν να γίνουν. Για να μειωθεί η νοσηρότητα και η θνησιμότητα από τον καρκίνο του προστάτη και τον καρκίνο του μαστού, νέες προσεγγίσεις ελέγχου, έγκαιρης ανίχνευσης και πρόληψης για τις δυο παθήσεις θα πρέπει να μελετηθούν ΄΄ ⁽⁹⁾ .

Tip: Υπάρχει μια πολύ πιο αξιόπιστη αιματολογική εξέταση από το PSA. Λέγεται AMAS (Anti-Malignin Antibody Serum) (αντικακοηθήνη του ορού) και είναι ακριβής σε ποσοστό 95% και πάνω απο 99% οταν γίνει δυο φορές, για την ανίχνευση καρκίνου όλων των τύπων. Οι τιμές της AMAS είναι αυξημένες, όταν υπάρχουν στον οργανισμό καρκινικά κύτταρα, τα οποία και ανιχνεύει πολλούς μήνες πριν, σε σχέση με άλλες κλινικές εξετάσεις ^(10)(35).

Your Health In Your Hands**

(συνεχίζεται)

*Ολες οι πληροφορίες και οι έρευνες που αναφέρονται στο άρθρο, δίνονται για ενημερωτικό σκοπό και μόνο και όχι για διάγνωση, αγωγή ή θεραπεία για οποιαδήποτε πάθηση. Το κάθε ένα άτομο, είναι και ο τελευταίος υπεύθυνος για τις οποιεσδήποτε αποφάσεις που  αφορούν την υγεία του.

**Απαγορεύεται η αντιγραφή μερική ή ολική του άρθρου, χωρίς την άδεια του συγγραφέα-ερευνητή.

Το χρόνιο stress επηρεάζει την λειτουργία του αυτόνομου νευρικού συστήματος (autonomic nervous system ή ANS). Το αυτόνομο νευρικό σύστημα (ANS), αποτελεί τμήμα του περιφερειακού νευρικού συστήματος και επηρεάζει-ρυθμίζει την λειτουργία των εσωτερικών οργάνων του σώματος. Το αυτόνομο νευρικό σύστημα ρυθμίζει πολλές από τις λειτουργίες του οργανισμού, όπως είναι οι παλμοί της καρδιάς, το πεπτικό σύστημα, τον ρυθμό της αναπνοής, την ανταπόκριση της ίριδας του ματιού, την ούρηση, την σεξουαλική διέγερση, την πίεση του αίματος.

Ο υποθάλαμος (hypothalamus), ένας από τους σημαντικότερους αδένες και κέντρο ελέγχου του ενδοκρινικού συστήματος, ο οποίος βρίσκεται στον εγκέφαλο,  επικοινωνεί με το υπόλοιπο σώμα, μέσω του αυτόνομου νευρικού συστήματος.

Το αυτόνομο νευρικό σύστημα, διαιρείται στο συμπαθητικό νευρικό σύστημα (sympathetic nervous system) και στο παρασυμπαθητικό νευρικό σύστημα (parasympathetic nervous system). To συμπαθητικό νευρικό σύστημα λειτουργεί όπως το γκάζι του αυτοκινήτου. Ενεργοποιεί άμεσα όλους τους κατάλληλους μηχανισμούς σε μια στρεσογόνα κατάσταση, προμηθεύοντας με κύματα ενέργειας όλα τα βασικά όργανα του σώματος, για την αντιμετώπιση της στρεσογόνου καταστάσεως και για την προστασία τους (φαινόμενο fight–or–flight response), ώσπου να ξεπεραστεί αυτή. Αντίθετα το παρασυμπαθητικό νευρικό σύστημα λειτουργεί όπως το φρένο, ενεργοποιώντας τους μηχανισμούς οι οποίοι ηρεμούν τον οργανισμό και τον επαναφέρουν σε φυσιολογική λειτουργία, μετά το πέρας της στρεσογόνου καταστάσεως.

Tip : Ο υποθάλαμος ενεργοποιεί το συμπαθητικό νευρικό σύστημα, στέλνοντας σήματα μέσω των αυτόνομων νεύρων, στα επινεφρίδια.

Ο υποθάλαμος λοιπόν, ο οποίος συνεργάζεται άμεσα με τα επινεφρίδια, μέσω του κλειστού βρόγχου υποθάλαμος-υπόφυση-επινεφρίδια ( HPA axis ) (λεπτομέρειες στο βιβλίο μου ΄΄Σύνδρομο Κόπωσης Επινεφριδίων –Σύνδρομο Ελλειψης Ενέργειας΄΄), θέτει σε λειτουργία το σπουδαίο αυτό αμυντικό μηχανισμό του σώματος για την αντιμετώπιση του stress, τα επινεφρίδια. Άμεσα τα επινεφρίδια εκκρίνουν μια σειρά ορμονών, που σκοπό έχουν να παράγουν επιπλέον ενέργεια και να προστατέψουν βασικά όργανα του σώματος, έως ότου ξεπεραστεί η στρεσογόνα κατάσταση. Έτσι μεταξύ άλλων, εκκρίνουν τις ορμόνες επινεφρίνη (αδρεναλίνη) και νοροεπινεφρίνη (νοροαδρεναλίνη), μέσα στο αίμα. Αυτές οι ορμόνες κυκλοφορώντας μέσα στο σώμα, επιφέρουν μια σειρά από φυσιολογικές αλλαγές στην λειτουργία του. Η καρδιά κτυπά σε πιο γρήγορους ρυθμούς, μεταφέροντας άμεσα αίμα στους μυς και σε όλα τα υπόλοιπα βασικά όργανα. Η πίεση του αίματος ανεβαίνει, ο ρυθμός της αναπνοής επιταχύνεται, οι πνεύμονες διογκώνονται για να εισέλθει όσο το δυνατόν περισσότερο οξυγόνο, οι αρτηρίες διαστέλλονται, αυξάνεται η ένταση στους μυς, η όραση και η ακοή γίνονται οξύτερες και η πεπτική διαδικασία μειώνεται δραστικά.

Ταυτόχρονα ο υποθάλαμος μέσω του βρόγχου υποθάλαμος-υπόφυση-επινεφρίδια (HPA axis) και μιας σειράς ορμονών, δίνει εντολή στα επινεφρίδια τα οποία και εκκρίνουν την κύρια αντι-stress ορμόνη του οργανισμού, την κορτιζόλη. Η κορτιζόλη αυξάνει τα επίπεδα της γλυκόζης στο αίμα μέσω των αποθεμάτων του σώματος και μιας διαδικασίας που ονομάζεται γλυκονεογέννηση ( gluconeogenesis ) και η οποία λαμβάνει χώρα στο συκώτι, για την άμεση αύξηση παραγωγή ενέργειας στα κύτταρα, η οποία και διανέμεται για την ασφαλή λειτουργία όλων των οργάνων του σώματος, το οποίο βρίσκεται σε υπερδιέγερση. Μόλις περάσει ο κίνδυνος και η στρεσογόνα κατάσταση, το παρασυμπαθητικό νευρικό σύστημα –το φρένο-, επαναφέρει την ηρεμία και την φυσιολογική λειτουργία του οργανισμού.

Tip: Ο αμυντικός μηχανισμός λειτουργίας των επινεφριδίων μέσω των ορμονών που εκκρίνουν, μπορεί να ανταποκριθεί σε στρεσογόνες καταστάσεις (fight–or–flight response), για μικρά χρονικά διαστήματα και όχι συνεχόμενα και μεγάλης διάρκειας.

Συνεχόμενες και χρόνιες καταστάσεις του stress, ακόμη και σε χαμηλότερο επίπεδο έντασης, κρατούν συνεχώς ενεργοποιημένο τον βρόγχο υποθάλαμος-υπόφυση-επινεφρίδια, καθώς και το αυτόνομο νευρικό σύστημα, επιφέροντας έντονα συμπτώματα δυσλειτουργίας σε ολόκληρο τον οργανισμό και στους ίδιους τους αδένες. Όπως έχουμε αναφέρει και σε προηγούμενα άρθρα www.yourhealthinyourhands.gr/blog , το χρόνιο stress επιφέρει την κόπωση των επινεφριδίων, η οποία με την σειρά της προκαλεί ουσιαστικές αλλαγές στην ισορροπία των εκκρινόμενων από αυτά ορμονών. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα την δυσλειτουργία του ανωτέρου βρόγχου (HPA axis), ο οποίος παρασέρνει και προκαλεί δυσλειτουργία στο αυτόνομο νευρικό σύστημα, με το οποίο συνεργάζεται άμεσα.

Tip: Η ομαλή λειτουργία των επινεφριδίων, εξασφαλίζει και την ισορροπημένη λειτουργία του αυτόνομου νευρικού συστήματος, καθώς και του βρόγχου υποθάλαμος-υπόφυση-επινεφρίδια.

 Tip: Έρευνα από ομάδα ερευνητών έδειξε ότι το χρόνιο stress επιφέρει-προκαλεί υπο-δραστικότητα του αυτόνομου νευρικού συστήματος, σαν ανταπόκριση σε μια έντονη στρεσογόνα κατάσταση και ότι βλάπτει-μειώνει τις γνωστικές επιδόσεις του ατόμου.

Λεπτομέρειες για τον έλεγχο και την διαχείριση του stress, την προστασία και την λειτουργία του ενδοκρινικού συστήματος, καθώς και για την επαναφορά των επινεφριδίων σε φυσιολογική λειτουργία, στο βιβλίο μου (1).

Πηγές

1/ Σύνδρομο Κόπωσης Επινεφριδίων ( Σύνδρομο Έλλειψης Ενέργειας) του Μυλωνά Παναγιώτη

2/ Adrenal Fatigue – The 21^st Century Stress Syndrome – James L. Wilson, N.D., D.C., Ph.D.

3/ Wikipedia

4/ www.cheap-health-revolution.com

5/ www.health.harvard.edu

6/ https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4373764/

7/ www.yourhealthinyourhands.gr/blog  

Εγγραφείτε στο ενημερωτικό μας δελτίο (newsletter) στην ιστοσελίδα  www.yourhealthinyourhands.gr  και θα σας έρχονται όλα τα καινούργια άρθρα στο e–mail σας, μόλις δημοσιεύονται

*Ολες οι πληροφορίες και οι έρευνες που αναφέρονται στο άρθρο, δίνονται για ενημερωτικό σκοπό και μόνο και όχι για διάγνωση, αγωγή ή θεραπεία για οποιαδήποτε πάθηση. Το κάθε ένα άτομο, είναι και ο τελευταίος υπεύθυνος για τις οποιεσδήποτε αποφάσεις που  αφορούν την υγεία του.